รายจ่ายที่หักภาษีได้ 2 เท่า: สิทธิที่ SME ยังใช้ได้และลดภาษีได้จริงเท่าไร

รายจ่ายบางประเภทของบริษัทหักภาษีได้มากกว่าที่จ่ายจริง เช่น ค่าจ้างลูกจ้างอายุ 60 ปีขึ้นไป ค่าจ้างคนพิการ ค่าส่งพนักงานไปฝึกอบรม และค่าระบบ e-Tax Invoice ทั้งหมดนี้กฎหมายให้หักได้รวม 2 เท่าของที่จ่าย แต่หลายบริษัทไม่ได้ใช้สิทธิ เพราะไม่รู้ว่ามีมาตรการ ไม่ได้เก็บเอกสาร หรือพลาดกำหนดแจ้งข้อมูล

บทความนี้อธิบายว่าการหักรายจ่ายเพิ่มช่วยลดภาษีได้เท่าไรจริง รวบรวมมาตรการที่ตรวจกับแหล่งทางการแล้ว พร้อมเงื่อนไขที่มักทำให้เสียสิทธิ และสิ่งที่ต้องเตรียมก่อนปิดงบปีนี้

หักได้ 2 เท่า ช่วยลดภาษีได้เท่าไร

ในพระราชกฤษฎีกา กฎหมายเขียนว่า "ยกเว้นภาษีเงินได้เป็นจำนวนร้อยละหนึ่งร้อยของรายจ่าย" ผลคือบริษัทหักรายจ่ายตามปกติได้ 1 เท่า แล้วหักส่วนที่ยกเว้นได้อีก 1 เท่า รวมเป็น 2 เท่า ส่วนที่หักเพิ่มทำให้กำไรสุทธิทางภาษีลดลง ภาษีจึงลดลงตามอัตราภาษีของขั้นที่กำไรตกอยู่

ภาษีที่ลดลง = ส่วนที่หักเพิ่ม × อัตราภาษีของขั้นที่กำไรสุทธิตกอยู่

บริษัทที่มีทุนชำระแล้วไม่เกิน 5 ล้านบาทและรายได้ไม่เกิน 30 ล้านบาท เสียภาษีเงินได้นิติบุคคลแบบขั้นบันได กำไรสุทธิไม่เกิน 300,000 บาทได้รับยกเว้น ส่วนที่เกิน 300,000 บาทถึง 3,000,000 บาทเสีย 15% และส่วนที่เกิน 3,000,000 บาทเสีย 20% บริษัทอื่นเสีย 20%

ตัวอย่างสมมติ บริษัทจ้างลูกจ้างอายุ 62 ปี ค่าจ้างเดือนละ 12,000 บาท ตลอด 12 เดือน รวม 144,000 บาท ถ้าเข้าเงื่อนไข บริษัทหักได้เพิ่มอีก 144,000 บาท ภาษีที่ลดลงขึ้นกับว่ากำไรของบริษัทอยู่ขั้นไหน

ถ้าส่วนที่หักเพิ่มทำให้กำไรข้ามขั้น ให้คำนวณแยกตามขั้น เช่น กำไรก่อนหักเพิ่ม 400,000 บาท หักเพิ่ม 144,000 บาท กำไรเหลือ 256,000 บาท ภาษีลดลงจาก 15,000 บาท (15% ของ 100,000 บาท) เป็นศูนย์ ภาษีที่ลดลงจึงเป็น 15,000 บาท ไม่ใช่ 21,600 บาท

มาตรการที่ใช้ได้และเงื่อนไขหลัก

ค่าจ้างผู้สูงอายุ: เงื่อนไขที่พลาดบ่อย

กรมสรรพากรตอบคำถามไว้ว่า ลูกจ้างต้องมีอายุ 60 ปีบริบูรณ์ขึ้นไป เป็นลูกจ้างของบริษัทอยู่ก่อนแล้วหรือขึ้นทะเบียนกับกรมการจัดหางาน ค่าจ้างไม่เกิน 15,000 บาทต่อเดือน และไม่เป็นกรรมการหรือผู้ถือหุ้นของบริษัท บริษัทใช้สิทธิได้เฉพาะส่วนที่ไม่เกิน 10% ของจำนวนลูกจ้าง และต้องแจ้งข้อมูลผ่านระบบของกรมภายใน 150 วันนับจากวันสิ้นรอบระยะเวลาบัญชี

เพดาน 15,000 บาทเป็นเงื่อนไขตัดสิทธิ ไม่ใช่วงเงิน ตัวอย่างของกรมสรรพากร ลูกจ้างค่าจ้าง 15,000 บาท บริษัทหักได้ 30,000 บาท ส่วนลูกจ้างค่าจ้าง 16,000 บาท บริษัทหักได้ตามปกติ 16,000 บาท ไม่ได้ 2 เท่า

มาตรการชั่วคราว ต้องดูวันสิ้นสุด

มาตรการระบบภาษีอิเล็กทรอนิกส์เดิมสิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม 2568 คณะรัฐมนตรีเห็นชอบเมื่อวันที่ 17 มิถุนายน 2569 ให้ขยายถึงวันที่ 31 ธันวาคม 2570 และกรมสรรพากรลงพระราชกฤษฎีกาฉบับที่ 808 ในหน้ากฎหมายออกใหม่เมื่อวันที่ 14 ตุลาคม 2569 ส่วนมาตรการภาษีเพื่อสนับสนุนอุตสาหกรรมไมซ์ (MICE) อยู่ในวาระการประชุมคณะรัฐมนตรีวันที่ 6 ตุลาคม 2569 ให้ใช้สิทธิเมื่อพระราชกฤษฎีกาประกาศใช้แล้ว และอ่านเงื่อนไขจากตัวกฎหมาย ไม่ใช่จากข่าว

ใช้สิทธิอย่างไร

1. บันทึกรายจ่ายตามปกติก่อน รายจ่ายจริงยังลงบัญชีและหักภาษีได้ 1 เท่าตามหลักทั่วไป
2. แยกบัญชีย่อยของรายจ่ายที่ได้สิทธิ เช่น ค่าจ้างผู้สูงอายุ ค่าจ้างคนพิการ ค่าฝึกอบรม ค่าระบบ e-Tax เพื่อให้รวมยอดตอนสิ้นปีได้ทันที (ดู ออกแบบผังบัญชี)
3. เก็บหลักฐานตามเงื่อนไขของแต่ละมาตรการ เช่น บัตรประจำตัวคนพิการ วันเกิดและทะเบียนลูกจ้าง ใบเสร็จจากสถานฝึกอบรม ใบกำกับภาษีจากผู้ให้บริการระบบ
4. แจ้งข้อมูลให้ทันกำหนด มาตรการผู้สูงอายุต้องแจ้งภายใน 150 วันหลังสิ้นรอบบัญชี ซึ่งใกล้กับกำหนดยื่น ภ.ง.ด.50 อย่าทิ้งไว้ถึงวันสุดท้าย
5. หักส่วนเพิ่มในแบบ ภ.ง.ด.50 แบบ ภ.ง.ด.50 มีใบแนบสำหรับกรอกสิทธิประโยชน์พิเศษ (ดู ปรับกำไรตามบัญชีเป็นกำไรทางภาษี)

ข้อผิดพลาดที่ทำให้เสียสิทธิ

• คิดว่าเป็นเงินคืน สิทธิหักเพิ่มลดกำไรที่ต้องเสียภาษี ไม่ใช่เงินที่ได้กลับมา บริษัทที่กำไรไม่ถึง 300,000 บาทในปีนั้นได้ประโยชน์เป็นศูนย์
• ไม่ได้ตรวจค่าจ้างผู้สูงอายุกับเพดาน 15,000 บาท เกินแม้บาทเดียวก็ได้แค่ 1 เท่า ให้ผู้ทำบัญชีตรวจว่ายอดที่ใช้เทียบเพดานรวมเงินอะไรบ้าง ก่อนตกลงค่าจ้าง
• ผู้สูงอายุเป็นผู้ถือหุ้น เช่น ผู้ก่อตั้งรุ่นพ่อแม่ที่ยังมีชื่อถือหุ้น ไม่เข้าเงื่อนไข
• ใช้มาตรการที่หมดอายุหรือยังไม่ประกาศ ดูวันเริ่มและวันสิ้นสุดในพระราชกฤษฎีกาทุกครั้ง
• เงินบริจาคเกินเพดาน เงินสนับสนุนการศึกษาที่ได้ 2 เท่ารวมแล้วต้องไม่เกิน 10% ของกำไรสุทธิ

เริ่มจากตรงไหน

1. เปิดรายชื่อพนักงาน ดูว่ามีใครอายุ 60 ปีขึ้นไป หรือมีบัตรประจำตัวคนพิการ แล้วเทียบค่าจ้างกับเงื่อนไข
2. รวมค่าฝึกอบรมและค่าระบบ e-Tax ที่จ่ายในปีนี้ พร้อมหลักฐาน
3. ประมาณกำไรสุทธิทั้งปีจาก ภ.ง.ด.51 หรืองบล่าสุด แล้วคูณส่วนที่หักเพิ่มด้วยอัตราภาษีของขั้น เพื่อดูว่าคุ้มกับงานเอกสารหรือไม่
4. ส่งรายการให้สำนักงานบัญชีตรวจเงื่อนไขก่อนปิดงบ และนัดวันแจ้งข้อมูลผู้สูงอายุให้อยู่ใน 150 วัน

บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางภาษีสำหรับบริษัทใดบริษัทหนึ่ง อัตราและเงื่อนไขตรวจสอบ ณ เดือนตุลาคม 2569 ตัวเลขในตัวอย่างเป็นตัวอย่างสมมติ มาตรการภาษีเปลี่ยนตามพระราชกฤษฎีกาและประกาศอธิบดี ควรตรวจเงื่อนไขฉบับล่าสุดกับกรมสรรพากรหรือผู้สอบบัญชีก่อนใช้สิทธิ

แหล่งข้อมูล

• อัตราภาษีและการคำนวณภาษีเงินได้นิติบุคคล — กรมสรรพากร
• ระบบแจ้งการใช้สิทธิจ้างงานผู้สูงอายุ: คำถามที่พบบ่อย — กรมสรรพากร
• พระราชกฤษฎีกา ฉบับที่ 499 พ.ศ. 2553 (จ้างคนพิการและสิ่งอำนวยความสะดวก) — กรมสรรพากร
• พระราชกฤษฎีกา ฉบับที่ 437 พ.ศ. 2548 (ค่าศึกษาและฝึกอบรมลูกจ้าง) — กรมสรรพากร
• กฎหมายออกใหม่ (พระราชกฤษฎีกา ฉบับที่ 808) — กรมสรรพากร
• ครม. เห็นชอบขยายมาตรการภาษีอิเล็กทรอนิกส์ถึงสิ้นปี 70 — กรมประชาสัมพันธ์
• รายจ่ายหัก 2 เท่า และสิทธิประโยชน์พิเศษตามใบแนบ ภ.ง.ด.50 — กรมสรรพากร
• เงินสนับสนุนการศึกษาและเงินบริจาค — กรมสรรพากร
• สรุปผลการประชุมคณะรัฐมนตรี 6 ตุลาคม 2569 — รัฐบาลไทย